1929 ഏപ്രിൽ 8. ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമര ചരിത്രത്തിലെ നിർണ്ണായകവും ഉജ്ജ്വലവുമായ അധ്യായങ്ങളിൽ ഒന്ന് അരങ്ങേറിയ ദിനം. . ഡൽഹിയിലെ സെൻട്രൽ ലെജിസ്ലേറ്റീവ് അസംബ്ലിയുടെ ഗാലറിയിൽ നിന്ന് രണ്ട് യുവാക്കൾ താഴേക്ക് ബോംബെറിഞ്ഞു. ചോരപ്പുഴ ഒഴുക്കാനല്ല, മറിച്ച് ഉറങ്ങിക്കിടക്കുന്ന ഒരു ജനതയെ ഉണർത്താനും ബധിരരായ ഭരണാധികാരികളെ കേൾപ്പിക്കാനുമായിരുന്നു ആ സ്ഫോടനം.
പശ്ചാത്തലം
ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാർ കൊണ്ടുവന്ന രണ്ട് ജനവിരുദ്ധ നിയമങ്ങളായിരുന്നു ഈ പ്രതിഷേധത്തിന് ആധാരം.പബ്ലിക് സേഫ്റ്റി ബിൽ (Public Safety Bill),ട്രേഡ് ഡിസ്പ്യൂട്ട്സ് ബിൽ (Trade Disputes Bill) എന്നിവയായിരുന്നു അവ. തൊഴിലാളികളുടെ അവകാശങ്ങളെ അടിച്ചമർത്തുന്നതിനും വിപ്ലവകാരികളെ വിചാരണ കൂടാതെ തടവിലിടുന്നതിനും വേണ്ടിയുള്ളതായിരുന്നു ഈ കരിനിയമങ്ങൾ. ജനപ്രതിനിധികളുടെ ശക്തമായ എതിർപ്പുണ്ടായിട്ടും വൈസ്രോയി തന്റെ പ്രത്യേക അധികാരം ഉപയോഗിച്ച് ഈ നിയമങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. ഇതിനെതിരെ ശക്തമായി പ്രതികരിക്കാൻ ഹിന്ദുസ്ഥാൻ സോഷ്യലിസ്റ്റ് റിപ്പബ്ലിക്കൻ അസോസിയേഷൻ (HSRA)തീരുമാനിച്ചു.
ദൗത്യം: കൊല്ലാനല്ല, കേൾപ്പിക്കാൻ
ഈ ദൗത്യത്തിനായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടത് ഭഗത് സിംഗിനെയും ബടുകേശ്വർ ദത്തിനെയുമാണ്. ആരെയും കൊല്ലുക എന്നതായിരുന്നില്ല അവരുടെ ലക്ഷ്യം. അതിനാൽ തന്നെ മാരകമല്ലാത്ത, പുക പരത്തുന്ന കുറഞ്ഞ തീവ്രതയുള്ള ബോംബുകളാണ് അവർ നിർമ്മിച്ചത്. സഭയിലെ ഒഴിഞ്ഞ സ്ഥലത്തേക്ക് ബോംബെറിയണമെന്നും ആരെയും പരിക്കേൽപ്പിക്കരുത് എന്നും അവർക്ക് കർശന നിർദ്ദേശമുണ്ടായിരുന്നു.
സ്ഫോടനവും കീഴടങ്ങലും
അസംബ്ലിയിൽ നിയമങ്ങൾ പാസാക്കുന്ന നടപടികൾ പുരോഗമിക്കവെ, ഭഗത് സിംഗും ദത്തും ഗാലറിയിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് ബോംബെറിഞ്ഞു. വലിയ ശബ്ദത്തോടെ അസംബ്ലി പുകയാൽ നിറഞ്ഞു. ഉടൻ തന്നെ അവർ വിപ്ലവകരമായ ലഘുലേഖകൾ അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് എറിഞ്ഞു. അതിൽ ഇങ്ങനെ എഴുതിയിരുന്നു.”ബധിരർക്ക് കേൾക്കാൻ സ്ഫോടനം അത്രമേൽ ഉച്ചത്തിലുള്ളതാകണം.”
സ്ഫോടനത്തിന് ശേഷം ഓടി രക്ഷപ്പെടാൻ അവർക്ക് അവസരമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ, തങ്ങളുടെ സന്ദേശം ലോകമെങ്ങും എത്തിക്കാൻ അവർ സ്വയം കീഴടങ്ങാൻ തീരുമാനിച്ചു. “ഇങ്ക്വിലാബ് സിന്ദാബാദ്” (വിപ്ലവം നീണാൾ വാഴട്ടെ) എന്ന മുദ്രാവാക്യം മുഴക്കിക്കൊണ്ട് അവർ പോലീസിന് കീഴടങ്ങി.
ഈ സംഭവം ഇന്ത്യയിലുടനീളം വലിയ തരംഗമുണ്ടാക്കി. കോടതി വിചാരണാ വേളയിൽ തങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിക്കാൻ അവർ ഈ അവസരം ഉപയോഗിച്ചു. ഇത് യുവാക്കൾക്കിടയിൽ വലിയ തോതിലുള്ള വിപ്ലവവീര്യം പടർത്തി. പിന്നീട് ലാഹോർ ഗൂഢാലോചന കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഭഗത് സിംഗ്, രാജ്ഗുരു, സുഖ്ദേവ് എന്നിവർ തൂക്കിലേറ്റപ്പെട്ടെങ്കിലും, അസംബ്ലിയിലെ ആ സ്ഫോടനം ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിന്റെ അന്ത്യത്തിന്റെ തുടക്കമായിരുന്നു. ഭരണകൂടം ജനഹിതത്തിന് വിരുദ്ധമായി പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ സമാധാനപരമായെങ്കിലും ശക്തമായി പ്രതികരിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയാണ് ഈ സംഭവം ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത്.
